Ιατρική Φυσική — Ιατρική Λάρισας 2024

Τα θέματα Ιατρικής Φυσικής του 2024 για την Ιατρική Λάρισας (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας): πέντε θέματα με δύο ή τρία σκέλη το καθένα, δεκατρία ερωτήματα θεωρίας συνολικά. Ζητήθηκαν ο νόμος του Starling, η κρίσιμη ταχύτητα ρευστού και η καμπύλη ροής–πίεσης σε φυσιολογική και σε αποφραγμένη αρτηρία· ο αριθμός CT, η σύγκριση αξονικής και απλής ακτινογραφίας θώρακα και η δόση σε αξονική και σε μαγνητική εγκεφάλου· οι συγκεντρώσεις των ιόντων μέσα και έξω από το κύτταρο και η ταχύτητα του δυναμικού δράσης με και χωρίς μυελίνη· ο μαστογράφος (υλικό ανόδου, ενέργεια, πιέστρο, και γιατί όχι αξονική)· και το πιεζοηλεκτρικό φαινόμενο στην αναδόμηση του οστού, μαζί με τη μέτρηση οστικής πυκνότητας με DXA.

Σε σχέση με το 2023, το δυναμικό δράσης ζητήθηκε για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά — τότε η διάδοση και η διάρκεια, τώρα η ταχύτητα και η μυελίνη — και το οστό επέστρεψε από το 2022. Οι ακτίνες Χ πέρασαν από την kVp και το αντιδιαχυτικό διάφραγμα στην αξονική και τη μαστογραφία, η ροή στα αγγεία ήταν καινούργια, και, αντίθετα με το 2022 και το 2023, δεν υπήρξε ούτε ακτινοθεραπεία ούτε πυρηνική ιατρική.

Αρκετά ερωτήματα έχουν «δίδυμο» σε άλλη σχολή. Η σύγκριση αξονικής και κλασικής ακτινογραφίας είναι το θέμα 2 της Ιατρικής Αθηνών του 2015· ο αριθμός CT ζητήθηκε εκεί το 2019 (θέμα 2) και στην Οδοντιατρική Αθηνών το 2013, και η διάδοση του δυναμικού δράσης στην Ιατρική Αθηνών το 2019 (θέμα 3). Η μαστογραφική λυχνία με το πιέστρο, όπως και το μειονέκτημα της προβολικής ακτινογραφίας που λύνει η αξονική, υπάρχουν στα παλαιότερα θέματα της Ιατρικής Πάτρας.

Πού να δώσεις βάρος:

• ροή στα αγγεία: νόμος του Starling — η υδροστατική πίεση σπρώχνει υγρό έξω στο αρτηριακό άκρο του τριχοειδούς, η ωσμωτική πίεση των πρωτεϊνών του πλάσματος το τραβά πίσω στο φλεβικό· κρίσιμη ταχύτητα = Re·η/(ρ·R), με Re περίπου 1000, πάνω από την οποία η ροή γίνεται τυρβώδης· Poiseuille, Q ∝ R⁴·ΔP — στη στένωση η ροή πέφτει, η ταχύτητα ξεπερνά την κρίσιμη και η καμπύλη ροής–πίεσης παύει να είναι ευθεία
• αξονική: αριθμός CT = 1000·(μ − μ₀)/μ₀ (μ₀ του νερού) σε μονάδες Hounsfield, με νερό 0 και αέρα −1000· σε σύγκριση με την ακτινογραφία θώρακα, τομές χωρίς υπέρθεση και πολύ καλύτερη αντίθεση στους μαλακούς ιστούς, με δεκάδες έως εκατοντάδες φορές μεγαλύτερη δόση — και η παγίδα του Γ: η μαγνητική δεν δίνει δόση ιοντίζουσας ακτινοβολίας, εναποθέτει μόνο ενέργεια από τα ραδιοκύματα (SAR, σε W/kg)
• ηλεκτρισμός στο σώμα: οι συγκεντρώσεις των ιόντων από την αντλία Na⁺/K⁺, την επιλεκτική διαπερατότητα και τα μεγάλα αρνητικά ανιόντα (πρωτεΐνες) που μένουν μέσα (εξίσωση Nernst)· αγωγή συνεχής στους αμύελους, αλματώδης στους έμμυελους, από κόμβο σε κόμβο του Ranvier — κενά της μυελίνης με πυκνούς διαύλους Na⁺· και στο οστό, η πλευρά που συμπιέζεται φορτίζεται αρνητικά και εκεί χτίζεται οστό (νόμος του Wolff)
• ακτίνες Χ χαμηλής ενέργειας: στη μαστογραφία, άνοδος και φίλτρο μολυβδαινίου δίνουν σχεδόν μονοενεργειακή δέσμη γύρω στα 17–20 keV, όπου κυριαρχεί το φωτοηλεκτρικό και φαίνονται οι μικρές διαφορές των μαλακών ιστών· πιέστρο για λιγότερη σκέδαση, δόση και κίνηση· όχι αξονική, γιατί οι μικροαποτιτανώσεις θέλουν μεγάλη χωρική διακριτική ικανότητα και μικρή δόση· DXA: δύο ενέργειες για να ξεχωρίσει το οστό από τον μαλακό ιστό, σε g/cm² και T-score