Ιατρική Χημεία — Οδοντιατρική Αθήνας 2025

Τα θέματα Ιατρικής Χημείας του 2025 για την Οδοντιατρική Αθηνών (ΕΚΠΑ): τέσσερα σύντομα θέματα θεωρίας, όλα από τη Βιοχημεία, χωρίς υπολογισμό και χωρίς Γενική Χημεία. Ζητήθηκαν οι βασικότεροι ρόλοι των λιπιδίων, η γαλακτική ζύμωση, η σύγκριση γλυκογόνου και αμύλου, και οι έξι κατηγορίες ενζύμων βάσει της αντίδρασης που καταλύουν.

Είναι το μόνο δοκίμιο Χημείας της Οδοντιατρικής στο αρχείο, οπότε μέτρο σύγκρισης είναι η Ιατρική Αθηνών — και η απόσταση είναι μεγάλη: την ίδια χρονιά η Ιατρική ζήτησε γλυκοζαμινογλυκάνες, ιχνοστοιχεία, την ασύμμετρη κατανομή των φωσφολιπιδίων και υπολογισμό ΔG°′ και K′eq, ενώ εδώ κάθε θέμα χωράει σε μία γραμμή.

Κοινό έδαφος πάντως υπάρχει. Τα λιπίδια ζητήθηκαν στην Ιατρική Χημεία της Ιατρικής Αθηνών σε έξι από τις δεκατρείς χρονιές, από τις στερόλες του 2014 ως τα φωσφολιπίδια του 2025· το άμυλο το 2022, και το γλυκογόνο, στη Βιολογία, το 2016. Τα ένζυμα επίσης σε έξι χρονιές — πάντα όμως ως κινητική ή μηχανισμός, ποτέ ως ταξινόμηση.

Πού να δώσεις βάρος:

• λιπίδια ανά ρόλο: αποθήκη ενέργειας (τριακυλογλυκερόλες), δομή των μεμβρανών (φωσφολιπίδια, σφιγγολιπίδια, χοληστερόλη), σηματοδότηση (στεροειδείς ορμόνες, εικοσανοειδή, φωσφατιδυλοϊνοσιτόλες: PIP₂ → DAG + IP₃), λιποδιαλυτές βιταμίνες A, D, E, K, θερμομόνωση και προστασία — με ένα μόριο-παράδειγμα για τον καθένα
• γαλακτική ζύμωση ως ένα επιχείρημα: γλυκόλυση → πυροσταφυλικό → γαλακτικό μέσω της γαλακτικής αφυδρογονάσης, με σκοπό την αναγέννηση του NAD⁺· πού γίνεται (ερυθρά αιμοσφαίρια, σκελετικοί μύες σε έντονη άσκηση, βακτήρια) και ο κύκλος του Cori — και για οδοντίατρο, το καλύτερο παράδειγμα είναι η τερηδόνα: τα βακτήρια της οδοντικής πλάκας ζυμώνουν τα σάκχαρα σε γαλακτικό οξύ
• γλυκογόνο και άμυλο σε πίνακα: ζώα απέναντι σε φυτά, α(1→4) με διακλαδώσεις α(1→6) κάθε 8–12 κατάλοιπα στο γλυκογόνο, κάθε 24–30 στην αμυλοπηκτίνη, καμία στην αμυλόζη — και γιατί πολλά μη αναγωγικά άκρα σημαίνουν γρήγορη κινητοποίηση της γλυκόζης
• οι έξι κλάσεις ενζύμων με ένα παράδειγμα η καθεμία: οξειδοαναγωγάσες, τρανσφεράσες, υδρολάσες, λυάσες, ισομεράσες, λιγάσες — και, για τους παρατηρητικούς, από το 2018 υπάρχει και έβδομη, οι μετατοπάσες (translocases): μία γραμμή γι' αυτήν δείχνει ότι ξέρεις και την ενημέρωση