Βιολογία 1 και Βιολογία 2 - Γενετική — Ιατρική Αθήνας 2025

Τα θέματα Βιολογίας και Γενετικής του 2025 για την Ιατρική Αθηνών (ΕΚΠΑ): τέσσερα θέματα ανάπτυξης, τα δύο σχεδόν αυτούσια από το 2022 και το 2023. Ζητήθηκαν ο γενικός μηχανισμός σηματοδότησης καθοδικά από τους υποδοχείς κινάσης τυροσίνης, η ανασυγκρότηση του πυρηνικού περιβλήματος στην τελόφαση της μίτωσης, οι χρωμοσωμικοί μηχανισμοί που οδηγούν σε απώλεια ετεροζυγωτίας δεικτών DNA, και το πώς το κυκλικό AMP ενεργοποιεί τη μεταγραφή των γονιδίων.

Σε σχέση με το 2024, η εξέταση έγειρε ξανά προς τη Βιολογία 1: τρία θέματα κυτταρικής βιολογίας και ένα Γενετικής, μετά από επτά χρονιές στη σειρά με δύο και δύο. Τα δύο παλιά θέματα είναι σχεδόν λέξη προς λέξη: το θέμα 2 είναι το θέμα 3 του 2023 με μόνη προσθήκη την «τελόφαση», και το θέμα 3 είναι το θέμα 2 του 2022 χωρίς το «στον καρκίνο». Νέα είναι η μεταγωγή σήματος: για πρώτη φορά ζητείται η διαδρομή ενός σήματος από τον υποδοχέα ως τον πυρήνα — και μάλιστα δύο φορές, με τους υποδοχείς κινάσης τυροσίνης και με το cAMP. Ως τότε η σηματοδότηση είχε εμφανιστεί μόνο έμμεσα: μορφογόνα (2019), μιτογόνα (2020), σύναψη (2024).

Θέμα 3 σε μία γραμμή — η απάντηση του 2022: απώλεια του χρωμοσώματος από μη διαχωρισμό, απώλεια με αναδιπλασιασμό του χρωμοσώματος που απέμεινε, μιτωτικός ανασυνδυασμός, έλλειμμα της περιοχής. Και στους τέσσερις χάνεται το φυσιολογικό αλληλόμορφο μαζί με τους γειτονικούς δείκτες — γι' αυτό η απώλεια ετεροζυγωτίας «δείχνει» πού βρίσκεται ένα ογκοκατασταλτικό γονίδιο.

Πού να δώσεις βάρος:

• υποδοχείς κινάσης τυροσίνης ως αλυσίδα: πρόσδεμα → διμερισμός → διασταυρούμενη αυτοφωσφορυλίωση → πρωτεΐνες με περιοχές SH2 → Ras → καταρράκτης κινασών MAP → μεταγραφή, και ο κλάδος PI3K–Akt για την επιβίωση (ο Her-2 της Ιατρικής Χημείας του 2023 είναι τέτοιος υποδοχέας)
• cAMP: υποδοχέας συζευγμένος με G πρωτεΐνη → Gs → αδενυλική κυκλάση → cAMP → PKA → φωσφορυλίωση της CREB στον πυρήνα → μεταγραφή — και, για πληρότητα, το σύμπλοκο cAMP–CAP στο οπερόνιο lac των βακτηρίων
• το πυρηνικό περίβλημα μαζί με τη M-Cdk: φωσφορυλίωση των λαμινών στην αρχή της μίτωσης, πτώση της M-Cdk από το APC/C και αποφωσφορυλίωση στην τελόφαση — δύο φορές σε τρία χρόνια
• το ρετινοβλάστωμα και η υπόθεση των δύο χτυπημάτων, το παράδειγμα με το οποίο εξηγείται κλασικά η απώλεια ετεροζυγωτίας